Skip to content

Bhikkhu Sujato [link]

Tỳ Kheo Thích Minh Châu [link]

Bốn Bài Kinh Về Một Pháp (Phẩm Thứ Hai)

AN 1.306–315 Phẩm Thứ Hai

306. “Này các Tỳ kheo, Ta không thấy một pháp nào khác làm cho các pháp bất thiện (unskillful qualities / điều xấu, điều không tốt) chưa sinh khởi thì sinh khởi, hay đã sinh khởi thì làm cho chúng tăng trưởng, như là tà kiến (wrong view / thấy biết sai lầm). Khi có tà kiến, các pháp bất thiện chưa sinh khởi thì sinh khởi, hay đã sinh khởi thì chúng tăng trưởng.”

XVII. Phẩm Chủng Tử

1-10. Tà Kiến v.v…

1. Ta không thấy một pháp nào khác, này các Tỷ-kheo, do pháp ấy, các pháp bất thiện chưa sanh được sanh khởi, và các pháp bất thiện đã sanh đi đến tăng trưởng, quảng đại, này các Tỷ-kheo, như tà kiến. Với người có tà kiến, này các Tỷ-kheo, các pháp bất thiện chưa sanh được sanh khởi, và các pháp bất thiện đã sanh đi đến tăng trưởng, quảng đại.

307. “Này các Tỳ kheo, Ta không thấy một pháp nào khác làm cho các pháp thiện (skillful qualities / điều tốt, điều lành) chưa sinh khởi thì sinh khởi, hay đã sinh khởi thì làm cho chúng tăng trưởng, như là chánh kiến (right view / thấy biết đúng đắn). Khi có chánh kiến, các pháp thiện chưa sinh khởi thì sinh khởi, hay đã sinh khởi thì chúng tăng trưởng.”

2. Ta không thấy một pháp nào khác, này các Tỷ-kheo, do pháp ấy, các pháp thiện chưa sanh được sanh khởi, và các pháp thiện đã sanh đi đến tăng trưởng, quảng đại, này các Tỷ-kheo, như chánh kiến. Với người có chánh kiến, này các Tỷ-kheo, các pháp thiện chưa sanh được sanh khởi, và các pháp thiện đã sanh đi đến tăng trưởng, quảng đại.

308. “Này các Tỳ kheo, Ta không thấy một pháp nào khác làm cho các pháp bất thiện chưa sinh khởi thì sinh khởi, hay làm cho các pháp thiện đã sinh khởi thì suy giảm, như là tà kiến. Khi có tà kiến, các pháp bất thiện sinh khởi và các pháp thiện suy giảm.”

3. Ta không thấy một pháp nào khác, này các Tỷ-kheo, do pháp ấy, các pháp thiện chưa sanh không sanh khởi, và các pháp thiện đã sanh bị đoạn diệt, này các Tỷ-kheo, như tà kiến. Với người có tà kiến, này các Tỷ-kheo, các pháp thiện chưa sanh không sanh khởi, và các pháp thiện đã sanh bị đoạn diệt.

309. “Này các Tỳ kheo, Ta không thấy một pháp nào khác làm cho các pháp thiện chưa sinh khởi thì sinh khởi, hay làm cho các pháp bất thiện đã sinh khởi thì suy giảm, như là chánh kiến. Khi có chánh kiến, các pháp thiện sinh khởi và các pháp bất thiện suy giảm.”

4. Ta không thấy một pháp nào khác, này các Tỷ-kheo, do pháp ấy, các pháp bất thiện chưa sanh không sanh khởi, và các pháp bất thiện đã sanh bị đoạn diệt, này các Tỷ-kheo, như chánh kiến. Với người có chánh kiến, này các Tỷ-kheo, các pháp bất thiện chưa sanh được sanh khởi, và các pháp bất thiện đã sanh bị đoạn diệt.

310. “Này các Tỳ kheo, Ta không thấy một pháp nào khác làm cho tà kiến chưa sinh khởi thì sinh khởi, và một khi đã sinh khởi, làm cho nó tăng trưởng, như là không như lý tác ý (apply the mind irrationally / hướng tâm sai pháp). Khi hướng tâm sai pháp, tà kiến sinh khởi, và một khi đã sinh khởi thì nó tăng trưởng.”

5. Ta không thấy một pháp nào khác, này các Tỷ-kheo, do pháp ấy, tà kiến chưa sanh được sanh khởi, hay tà kiến đã sanh đi đến tăng trưởng, này các Tỷ-kheo, như không như lý tác ý. Do không như lý tác ý, này các Tỷ-kheo, tà kiến chưa sanh được sanh khởi, hay tà kiến đã sanh được tăng trưởng.

311. “Này các Tỳ kheo, Ta không thấy một pháp nào khác làm cho chánh kiến chưa sinh khởi thì sinh khởi, hay một khi đã sinh khởi, làm cho nó tăng trưởng, như là như lý tác ý (apply the mind rationally / hướng tâm đúng pháp). Khi hướng tâm đúng pháp, chánh kiến sinh khởi, và một khi đã sinh khởi thì nó tăng trưởng.”

6. Ta không thấy một pháp nào khác, này các Tỷ-kheo, do pháp ấy, chánh kiến chưa sanh được sanh khởi, hay chánh kiến đã sanh được tăng trưởng, này các Tỷ-kheo, như như lý tác ý. Do như lý tác ý, này các Tỷ-kheo, chánh kiến chưa sanh được sanh khởi, hay chánh kiến đã sanh được tăng trưởng.

312. “Này các Tỳ kheo, Ta không thấy một pháp nào khác khiến cho chúng sanh (sentient beings / các loài hữu tình), sau khi thân hoại mạng chung, phải tái sanh vào cõi dữ, ác thú, đọa xứ, địa ngục, như là tà kiến. Chính vì có tà kiến mà chúng sanh, sau khi thân hoại mạng chung, phải tái sanh vào cõi dữ, ác thú, đọa xứ, địa ngục.”

7. Ta không thấy một pháp nào khác, này các Tỷ-kheo, do pháp ấy, các chúng sanh sau khi thân hoại mạng chung, bị sanh vào cõi dữ, ác thú, đọa xứ, địa ngục, này các Tỷ-kheo, như tà kiến. Các chúng sanh có đầy đủ tà kiến, này các Tỷ-kheo, sau khi thân hoại mạng chung, bị sanh vào cõi dữ, ác thú, đọa xứ, địa ngục.

313. “Này các Tỳ kheo, Ta không thấy một pháp nào khác khiến cho chúng sanh, sau khi thân hoại mạng chung, được tái sanh vào cõi lành, cảnh giới chư thiên, như là chánh kiến. Chính vì có chánh kiến mà chúng sanh, sau khi thân hoại mạng chung, được tái sanh vào cõi lành, cảnh giới chư thiên.”

8. Ta không thấy một pháp nào khác, này các Tỷ-kheo, do pháp ấy, các chúng sanh sau khi thân hoại mạng chung, bị sanh vào cõi lành, cõi Trời, cõi đời này, này các Tỷ-kheo, như chánh kiến. Các chúng sanh có đầy đủ chánh kiến, này các Tỷ-kheo, sau khi thân hoại mạng chung, được sanh lên cõi lành, cõi Trời, cõi đời này.

314. “Này các Tỳ kheo, khi một người có tà kiến, bất cứ hành động nào về thân, khẩu, ý mà họ thực hiện theo thấy biết đó, những ý định, mục đích, ước muốn và sự chủ ý của họ tất cả đều dẫn đến những điều không đáng ưa thích, không đáng mong muốn, không vừa ý, tai hại và đau khổ. Tại sao vậy? Vì thấy biết của họ là xấu ác. Ví như hạt cây sầu đâu (neem), mướp khía (angled gourd), hay khổ qua (bitter gourd) được gieo vào đất ẩm. Bất cứ chất dinh dưỡng nào nó hút từ đất và nước đều sẽ dẫn đến vị đắng, chát và khó chịu của nó. Tại sao vậy? Vì hạt giống đó là xấu. Cũng vậy, khi một người có tà kiến, bất cứ hành động nào về thân, khẩu, ý mà họ thực hiện theo thấy biết đó, những ý định, mục đích, ước muốn và sự chủ ý của họ tất cả đều dẫn đến những điều không đáng ưa thích, không đáng mong muốn, không vừa ý, tai hại và đau khổ. Tại sao vậy? Vì thấy biết của họ là xấu ác.”

9. Ðối với người có tà kiến, này các Tỷ-kheo, phàm mọi thân hành hoàn toàn được thực hiện, được chấp nhận theo tà kiến, phàm mọi khẩu hành… phàm mọi ý hành hoàn toàn được thực hiện, được chấp nhận theo tà kiến, phàm có tư tâm sở nào, phàm có quyết định nào, phàm có ước nguyện nào, và phàm có các hành nào, tất cả pháp ấy đưa đến không khả lạc, không khả hỷ, không khả ý, đưa đến bất hạnh, đau khổ. Vì cớ sao? Vì tánh ác của kiến, này các Tỷ-kheo.

Ví như, này các Tỷ-kheo, hột giống cây nimba, hay hột giống cây Kosàtaki (một loại cây leo), hay hột giống cây mướp đắng, được gieo vào đất ướt. Phàm vị gì nó lấy lên từ đất, phàm vị gì nó lấy lên từ nước, tất cả vị ấy đều đưa đến tánh đắng, tánh cay, tánh không lạc của nó. Vì cớ sao? Vì tánh ác của hột giống, này các Tỷ-kheo.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, đối với người có tà kiến, này các Tỷ-kheo, phàm mọi thân hành… Vì tánh ác của kiến, này các Tỷ-kheo.

315. “Này các Tỳ kheo, khi một người có chánh kiến, bất cứ hành động nào về thân, khẩu, ý mà họ thực hiện theo thấy biết đó, những ý định, mục đích, ước muốn và sự chủ ý của họ tất cả đều dẫn đến những điều đáng ưa thích, đáng mong muốn, vừa ý, lợi ích và an vui. Tại sao vậy? Vì thấy biết của họ là tốt lành. Ví như hạt mía, lúa gạo ngon, hay nho được gieo vào đất ẩm. Bất cứ chất dinh dưỡng nào nó hút từ đất và nước đều sẽ dẫn đến vị ngọt, dễ chịu và thơm ngon của nó. Tại sao vậy? Vì hạt giống đó là tốt. Cũng vậy, khi một người có chánh kiến, bất cứ hành động nào về thân, khẩu, ý mà họ thực hiện theo thấy biết đó, những ý định, mục đích, ước muốn và sự chủ ý của họ tất cả đều dẫn đến những điều đáng ưa thích, đáng mong muốn, vừa ý, lợi ích và an vui. Tại sao vậy? Vì thấy biết của họ là tốt lành.”

10. Ðối với người có chánh kiến, này các Tỷ-kheo, phàm mọi thân hành hoàn toàn được thực hiện, được chấp nhận theo chánh kiến, phàm mọi khẩu hành… phàm mọi ý hành hoàn toàn được thực hiện, được chấp nhận theo chánh kiến, phàm có tư tâm sở nào, phàm có quyết định nào, phàm có ước nguyện nào, và phàm có các hành nào, tất cả pháp ấy đưa đến khả lạc, khả hỷ, khả ý, đưa đến hạnh phúc, an lạc. Vì cớ sao? Vì tánh hiền thiện của kiến, này các Tỷ-kheo.

Ví như, này các Tỷ-kheo, hột giống cây mía, hay hột giống cây lúa, hay hột giống cây nho được gieo vào đất ướt. Phàm vị gì nó lấy lên từ đất, phàm vị gì nó lấy lên từ nước, tất cả vị ấy đều đưa đến tánh ngọt, thích ý, tánh ngon ngọt của nó. Vì cớ sao? Vì tánh hiền thiện của hột giống.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, đối với người có chánh kiến, này các Tỷ-kheo, phàm mọi thân hành… Vì tánh hiền thiện của kiến, này các Tỷ-kheo.