Phẩm A-tu-la

AN 4.91 Kinh A-tu-la (Asurasutta)

"Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời. Thế nào là bốn?

1. Một a-tu-la (titan / một loại chúng sinh thường sân hận, ganh tị) được các a-tu-la vây quanh,
2. một a-tu-la được các chư thiên (god / vị trời) vây quanh,
3. một chư thiên được các a-tu-la vây quanh, và
4. một chư thiên được các chư thiên vây quanh.

Và này các Tỳ kheo, thế nào là một người là a-tu-la được các a-tu-la vây quanh? Ở đây, có người phi giới đức (unethical / không có đạo đức), theo ác pháp (bad character / tính xấu ác), và những người tùy tùng của vị ấy cũng phi giới đức, theo ác pháp. Như vậy, này các Tỳ kheo, là một người là a-tu-la được các a-tu-la vây quanh.

Và này các Tỳ kheo, thế nào là một người là a-tu-la được các chư thiên vây quanh? Ở đây, có người phi giới đức, theo ác pháp, nhưng những người tùy tùng của vị ấy lại giới đức (ethical / có đạo đức), theo thiện pháp (good character / tính tốt lành). Như vậy, này các Tỳ kheo, là một người là a-tu-la được các chư thiên vây quanh.

Và này các Tỳ kheo, thế nào là một người là chư thiên được các a-tu-la vây quanh? Ở đây, có người giới đức, theo thiện pháp, nhưng những người tùy tùng của vị ấy lại phi giới đức, theo ác pháp. Như vậy, này các Tỳ kheo, là một người là chư thiên được các a-tu-la vây quanh.

Và này các Tỳ kheo, thế nào là một người là chư thiên được các chư thiên vây quanh? Ở đây, có người giới đức, theo thiện pháp, và những người tùy tùng của vị ấy cũng giới đức, theo thiện pháp. Như vậy, này các Tỳ kheo, là một người là chư thiên được các chư thiên vây quanh.

Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời."

X. Phẩm Asura (A-tu-la)

(I) (91) Các A Tu La

1. - Này các Tỷ-kheo, có bốn hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời. Thế nào là bốn?

A-tu-la với quyến thuộc A-tu-la, A-tu-la với quyến thuộc chư Thiên; chư Thiên với quyến thuộc A-tu-la; chư Thiên với quyến thuộc chư Thiên.

2. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người A-tu-la với quyến thuộc A-tu-la?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người ác giới, theo ác pháp, hội chúng của người ấy cũng ác giới, theo ác pháp. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người A-tu-la với quyến thuộc A-tu-la.

3. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người A-tu-la với quyến thuộc chư Thiên?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người ác giới, theo ác pháp, nhưng hội chúng của người ấy có giới, theo pháp hành. Như vậy này các Tỷ-kheo, là hạng người A-tu-la với quyến thuộc chư Thiên.

4. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người chư Thiên với quyến thuộc A-tu-la?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người giữ giới, theo pháp lành, còn hội chúng của người ấy ác giới, theo ác pháp. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người chư Thiên với quyến thuộc A-tu-la.

5. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng chư Thiên với quyến thuộc chư Thiên?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người có giới, theo pháp lành, và hội chúng của người ấy cũng có giới, theo pháp lành. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người chư Thiên với quyến thuộc chư Thiên.

Bốn hạng người này, này các Tỷ-kheo, có mặt, hiện hữu ở đời.

AN 4.92 Kinh Định (1) (Paṭhamasamādhisutta)

"Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời. Thế nào là bốn?

Có người chứng được nội tâm tịch tĩnh (internal serenity of heart / tâm tĩnh lặng bên trong), nhưng không chứng được thắng trí tuệ quán pháp (higher wisdom of discernment of principles / trí tuệ vượt trội thấy rõ các pháp).

Có người chứng được thắng trí tuệ quán pháp, nhưng không chứng được nội tâm tịch tĩnh.

Có người không chứng được nội tâm tịch tĩnh, cũng không chứng được thắng trí tuệ quán pháp.

Có người chứng được cả nội tâm tịch tĩnh, lẫn thắng trí tuệ quán pháp.

Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời."

(II) (92) Ðịnh (1)

− Có bốn hạng người này, này các Tỷ-kheo, có mặt, hiện hữu ở đời. Thế nào là bốn?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người được nội tâm chỉ, nhưng không được tăng thượng tuệ pháp quán. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người được tăng thượng tuệ pháp quán, nhưng không được nội tâm chỉ. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người không được nội tâm chỉ, cũng không được tăng thượng tuệ pháp quán. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người được nội tâm chỉ và cũng được tăng thượng tuệ pháp quán.

Này các Tỷ-kheo, bốn hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời.

AN 4.93 Kinh Định (2) (Dutiyasamādhisutta)

"Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời. Thế nào là bốn?

1. Có người chứng được nội tâm tịch tĩnh, nhưng không chứng được thắng trí tuệ quán pháp.
2. Có người chứng được thắng trí tuệ quán pháp, nhưng không chứng được nội tâm tịch tĩnh.
3. Có người không chứng được nội tâm tịch tĩnh, cũng không chứng được thắng trí tuệ quán pháp.
4. Có người chứng được cả nội tâm tịch tĩnh, lẫn thắng trí tuệ quán pháp.

Đối với người chứng được nội tâm tịch tĩnh nhưng không chứng được thắng trí tuệ quán pháp: vị ấy nên an trú trên nội tâm tịch tĩnh, rồi nỗ lực tu tập để chứng được thắng trí tuệ quán pháp. Sau một thời gian, vị ấy chứng được cả nội tâm tịch tĩnh lẫn thắng trí tuệ quán pháp.

Đối với người chứng được thắng trí tuệ quán pháp nhưng không chứng được nội tâm tịch tĩnh: vị ấy nên an trú trên thắng trí tuệ quán pháp, rồi nỗ lực tu tập để chứng được nội tâm tịch tĩnh. Sau một thời gian, vị ấy chứng được cả thắng trí tuệ quán pháp lẫn nội tâm tịch tĩnh.

Đối với người không chứng được nội tâm tịch tĩnh cũng không chứng được thắng trí tuệ quán pháp: để đạt được các thiện pháp (skillful qualities / các phẩm chất tốt lành) ấy, vị ấy cần phải khởi lên ước muốn mãnh liệt, nỗ lực, tinh tấn, kiên trì, không buông lỏng, chánh niệm, tỉnh giác (mindfulness, and situational awareness / chú tâm, biết rõ hoàn cảnh). Ví như áo quần hay đầu bị cháy, người ấy phải khởi lên ước muốn mãnh liệt, nỗ lực, tinh tấn, kiên trì, không buông lỏng, chánh niệm, tỉnh giác để dập tắt lửa. Cũng vậy, để đạt được các thiện pháp ấy, người ấy cần phải khởi lên nhiệt tâm, nỗ lực, tinh cần, kiên trì, không buông lỏng, chánh niệm, tỉnh giác (enthusiasm, effort, zeal, vigor, perseverance, mindfulness, and situational awareness / sự hăng hái, cố gắng, siêng năng, mạnh mẽ, bền bỉ, chú tâm, biết rõ hoàn cảnh)… Sau một thời gian, vị ấy chứng được cả nội tâm tịch tĩnh lẫn thắng trí tuệ quán pháp.

Đối với người chứng được cả nội tâm tịch tĩnh lẫn thắng trí tuệ quán pháp: vị ấy nên an trú trên các thiện pháp ấy, rồi nỗ lực tu tập hơn nữa để đoạn tận các lậu hoặc (defilements / những ô nhiễm làm rỉ chảy tâm).

Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời."

(III) (93) Ðịnh (2)

1. - Có bốn hạng người này, này các Tỷ-kheo, có mặt, hiện hữu ở đời. Thế nào là bốn?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người được nội tâm chỉ, không được tăng thượng tuệ pháp quán. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người được tăng thượng tuệ pháp quán, nhưng không được nội tâm chỉ. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người không được nội tâm chỉ, không được tăng thượng tuệ pháp quán. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người được nội tâm chỉ, cũng được tăng thượng tuệ pháp quán.

2. Tại đấy, này các Tỷ-kheo, hạng người này được nội tâm chỉ, không được tăng thượng tuệ pháp quán. Sau khi người ấy an trú nội tâm chỉ, chú tâm thực hành tăng thượng tuệ pháp quán, người ấy, sau một thời gian được nội tâm chỉ, và được tăng thượng tuệ pháp quán.

3. Tại đấy, này các Tỷ-kheo, hạng người này được tăng thượng tuệ pháp quán, không được nội tâm chỉ. Sau khi người ấy an trú trên tăng thượng tuệ pháp quán, chú tâm thực hành nội tâm chỉ; người ấy sau một thời gian được tăng thượng tuệ pháp quán, và được nội tâm chỉ.

4. Tại đấy, này các Tỷ-kheo, hạng người này, không được nội tâm chỉ, không được tăng thượng tuệ pháp quán. Người ấy, này các Tỷ-kheo, để chứng đắc các thiện pháp ấy, cần phải thực hiện tăng thượng ý muốn, tinh tấn, cố gắng, nỗ lực, tâm không thối chuyển, chánh niệm, tỉnh giác.

Ví như, này các Tỷ-kheo, khi khăn bị cháy hay đầu bị cháy, và để dập tắt khăn và đầu, cần phải thực hiện tăng thượng ý muốn, tinh tấn, cố gắng, nỗ lực, tâm không thối chuyển, chánh niệm, tỉnh giác. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, người ấy, để chứng đắc các thiện pháp ấy, cần phải thực hiện tăng thượng ý muốn, tinh tấn, cố gắng, nỗ lực, tâm không thối chuyển, chánh niệm, tỉnh giác. Sau một thời gian, vị ấy thành người có được nội tâm chỉ và tăng thượng tuệ pháp quán.

5. Tại đấy, này các Tỷ-kheo, hạng người này có được nội tâm chỉ, có được tăng thượng tuệ pháp quán, người ấy, này các Tỷ-kheo, sau khi an trú trong các thiện pháp ấy, cần phải chú tâm tu tập hơn nữa để đoạn diệt các lậu hoặc.

Này các Tỷ-kheo, bốn hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời.

AN 4.94 Kinh Định (3) (Tatiyasamādhisutta)

"Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời. Thế nào là bốn?

Có người chứng được nội tâm tịch tĩnh, nhưng không chứng được thắng trí tuệ quán pháp. Có người chứng được thắng trí tuệ quán pháp, nhưng không chứng được nội tâm tịch tĩnh. Có người không chứng được nội tâm tịch tĩnh, cũng không chứng được thắng trí tuệ quán pháp. Có người chứng được cả nội tâm tịch tĩnh, lẫn thắng trí tuệ quán pháp.

Đối với người chứng được nội tâm tịch tĩnh nhưng không chứng được thắng trí tuệ quán pháp: vị ấy nên đến gần người chứng được thắng trí tuệ quán pháp và hỏi: ‘Thưa Hiền giả, làm thế nào để thấy các hành (conditions / các pháp hữu vi, các hiện tượng được tạo tác)? Làm thế nào để liễu tri chúng? Làm thế nào để quán chiếu chúng?’ Vị kia sẽ trả lời theo kinh nghiệm của mình: ‘Các hành nên được thấy như thế này, nên được liễu tri như thế này, nên được quán chiếu như thế này.’ Sau một thời gian, vị ấy chứng được cả nội tâm tịch tĩnh lẫn thắng trí tuệ quán pháp.

Đối với người chứng được thắng trí tuệ quán pháp nhưng không chứng được nội tâm tịch tĩnh: vị ấy nên đến gần người chứng được nội tâm tịch tĩnh và hỏi: ‘Thưa Hiền giả, làm thế nào để tâm được an chỉ? Làm thế nào để tâm được an trú? Làm thế nào để tâm được nhất tâm? Làm thế nào để tâm nhập định (samādhi / sự tập trung tâm)?’ Vị kia sẽ trả lời theo kinh nghiệm của mình: ‘Thưa Hiền giả, tâm nên được an chỉ như thế này, nên được an trú như thế này, nên được nhất tâm như thế này, nên được nhập định như thế này.’ Sau một thời gian, vị ấy chứng được cả thắng trí tuệ quán pháp lẫn nội tâm tịch tĩnh.

Đối với người không chứng được nội tâm tịch tĩnh cũng không chứng được thắng trí tuệ quán pháp: vị ấy nên đến gần người chứng được cả nội tâm tịch tĩnh lẫn thắng trí tuệ quán pháp và hỏi: ‘Thưa Hiền giả, làm thế nào để tâm được an chỉ? Làm thế nào để tâm được an trú? Làm thế nào để tâm được nhất tâm? Làm thế nào để tâm nhập định? Làm thế nào để thấy các hành? Làm thế nào để liễu tri chúng? Làm thế nào để quán chiếu chúng?’ Vị kia sẽ trả lời theo những gì mình đã thấy và biết: ‘Thưa Hiền giả, tâm nên được an chỉ như thế này, nên được an trú như thế này, nên được nhất tâm như thế này, nên được nhập định như thế này. Và các hành nên được thấy như thế này, nên được liễu tri như thế này, nên được quán chiếu như thế này.’ Sau một thời gian, vị ấy chứng được cả nội tâm tịch tĩnh lẫn thắng trí tuệ quán pháp.

Đối với người chứng được cả nội tâm tịch tĩnh lẫn thắng trí tuệ quán pháp: vị ấy nên an trú trên các thiện pháp ấy, rồi nỗ lực tu tập hơn nữa để đoạn tận các lậu hoặc.

Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời."

(IV) (94) Thiền Ðịnh

1. - Này các Tỷ-kheo, có bốn hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời. Thế nào là bốn?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người chứng được nội tâm chỉ, không chứng được tăng thượng tuệ pháp quán. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người chứng được tăng thượng tuệ pháp quán, không chứng được nội tâm chỉ. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người không chứng được nội tâm chỉ, không chứng được tăng thượng tuệ pháp quán. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người chứng được nội tâm chỉ, chứng được tăng thượng tuệ pháp quán.

2. Tại đây, này các Tỷ-kheo, hạng người này chứng được nội tâm chỉ… (xem 93, 2). Sau khi đi đến hạng người chứng được tăng thượng tuệ pháp quán, người này cần phải nói như sau: “Thưa Hiền giả, các hành cần phải thấy thế nào, các hành cần phải biết thế nào, các hành cần phải quán thế nào?”. Người ấy trả lời cho vị này: “Như đã được thấy, như đã được biết, như vậy, này Hiền giả, các hành cần phải được thấy; như vậy, các hành cần phải được biết; như vậy, các hành cần phải quán”. Vị này sau một thời gian, chứng được nội tâm chỉ, chứng được tăng thượng tuệ pháp quán.

3. Tại đấy, này các Tỷ-kheo, hạng người này chứng được tăng thượng tuệ pháp quán, không chứng được nội tâm chỉ. Người này sau khi đi đến hạng người chứng được nội tâm chỉ này, cần phải nói như sau: “Thưa Hiền giả, tâm cần phải an lập thế nào? Tâm cần phải an trú thế nào. Tâm cần phải nhứt tâm thế nào? Tâm cần phải định tĩnh thế nào? Người ấy trả lời cho vị này: “Như đã được thấy, như đã được biết, như vậy, thưa Hiền giả, tâm cần phải an lập; như vậy, tâm cần phải an trú; như vậy, tâm cần phải nhứt tâm; như vậy, tâm cần phải định tĩnh.” Vị ấy sau một thời gian, chứng được tăng thượng tuệ pháp quán, chứng được nội tâm chỉ.

4. Tại đấy, này các Tỷ-kheo, hạng người này không chứng được nội tâm chỉ, không chứng được tăng thượng tuệ pháp quán. Người này, này các Tỷ-kheo, sau khi đi đến hạng người chứng nội tâm chỉ, chứng được tăng thượng tuệ pháp quán, người này cần phải nói như sau: “thưa Hiền giả, tâm cần phải an lập thế nào? Tâm cần phải an trú thế nào? Tâm cần phải nhứt tâm thế nào? Tâm cần phải định tĩnh thế nào? Các hành cần phải thấy thế nào? Các hành cần phải biết thế nào? Các hành cần phải quán thế nào?” Người ấy trả lời cho vị này: “Như đã được thấy, như đã được biết, như vậy, này Hiền giả, tâm cần phải an lập; như vậy, tâm cần phải an trú. Như vậy, tâm cần phải nhứt tâm; như vậy, tâm cần phải định tĩnh; như vậy, các hành cần phải thấy; như vậy, các hành cần phải biết; như vậy, các hành cần phải quán”. Vị ấy, sau một thời gian chứng được nội tâm chỉ, chứng được tăng thượng tuệ pháp quán.

5. Tại đấy, này các Tỷ-kheo, hạng người này chứng được nội tâm chỉ, chứng được tăng thượng tuệ pháp quán. Vị này, này các Tỷ-kheo, sau khi an trú trong các thiện pháp, cần phải tu tập chú tâm vào sự đoạn diệt các lậu hoặc.

Này các Tỷ-kheo, bốn hạng người này có mặt hiện hữu ở đời.

AN 4.95 Kinh Khúc Gỗ Cháy Dở (Chavālātasutta)

"Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời. Thế nào là bốn?

1. Người thực hành không vì lợi ích cho mình, cũng không vì lợi ích cho người khác;
2. người thực hành vì lợi ích cho người khác, nhưng không vì lợi ích cho mình;
3. người thực hành vì lợi ích cho mình, nhưng không vì lợi ích cho người khác; và
4. người thực hành vì lợi ích cho cả mình lẫn người khác.

Ví như có một khúc gỗ cháy dở (firebrand / thanh củi đang cháy) dùng để đốt giàn thiêu, hai đầu đều cháy, khúc giữa dính đầy phân. Khúc gỗ ấy không thể dùng làm gỗ trong làng hay trong rừng. Ta nói rằng, người thực hành không vì lợi ích cho mình, cũng không vì lợi ích cho người khác, cũng giống như vậy.

Người thực hành vì lợi ích cho người khác, nhưng không vì lợi ích cho mình, thì tốt hơn người ấy. Người thực hành vì lợi ích cho mình, nhưng không vì lợi ích cho người khác, thì tốt hơn cả hai hạng người trên. Nhưng người thực hành vì lợi ích cho cả mình lẫn người khác là hạng người đứng đầu, tốt nhất, chủ yếu, cao thượng nhất và ưu việt nhất trong bốn hạng người.

Từ bò cái có sữa, từ sữa có sữa đông, từ sữa đông có bơ, từ bơ có bơ lỏng (ghee), và từ bơ lỏng có tinh chất bơ lỏng. Và tinh chất bơ lỏng được xem là tốt nhất trong số đó. Cũng vậy, người thực hành vì lợi ích cho cả mình lẫn người khác là hạng người đứng đầu, tốt nhất, chủ yếu, cao thượng nhất và ưu việt nhất trong bốn hạng người.

Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời."

(V) (95) Que Lửa

1. - Này các Tỷ-kheo, có bốn hạng người có mặt, hiện hữu ở đời. Thế nào là bốn?

Không hướng đến lợi mình, lợi người; hướng đến lợi người, không lợi mình; hướng đến lợi mình, không lợi người; hướng đến lợi mình và lợi người.

2. Ví như, này các Tỷ-kheo, một que lửa lấy từ đống lửa thiêu xác, hai đầu đều cháy đỏ, ở giữa được trét với phân, không có tác dụng là đồ chụm lửa ở làng, hay ở rừng. Này các Tỷ-kheo, Ta tuyên bố rằng người này giống như ví dụ ấy, tức là người không hướng đến lợi mình và lợi người.

3. Tại đây, này các Tỷ-kheo, hạng người này hướng đến lợi người không lợi mình. Người này so với hai hạng người kia, vi diệu hơn, thù thắng hơn. Ở đây, này các Tỷ-kheo, hạng người này hướng đến lợi mình không lơị người. Hạng người này so với hai hạng người kia, vi diệu hơn thù thắng hơn. Tại đây, này các Tỷ-kheo, hạng người này hướng đến lợi mình và lợi người, hạng người này so với bốn hạng người trên, là tối thượng, tối thắng, thượng thủ, vô thượng và cực thắng.

4. Ví như, này các Tỷ-kheo, từ bò có sữa, từ sữa có lạc, từ lạc có sanh tô, từ sanh tô có thục tô, từ thục tô có đề hồ và đây gọi là tối thượng. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, hạng người này hướng đến lợi mình và lợi người, hạng người này so với bốn hạng người trên là tối thượng, tối thắng, thượng thủ, vô thượng và cực thắng.

Bốn hạng người này, này các Tỷ-kheo, có mặt, hiện hữu ở đời.

AN 4.96 Kinh Đoạn Trừ Tham (Rāgavinayasutta)

"Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời. Thế nào là bốn?

1. Người thực hành vì lợi ích cho mình, nhưng không vì lợi ích cho người khác;
2. người thực hành vì lợi ích cho người khác, nhưng không vì lợi ích cho mình;
3. người thực hành không vì lợi ích cho mình, cũng không vì lợi ích cho người khác; và
4. người thực hành vì lợi ích cho cả mình lẫn người khác.

Và thế nào là người thực hành vì lợi ích cho mình, nhưng không vì lợi ích cho người khác? Ở đây, có người thực hành để đoạn trừ tham, sân, si (greed, hate, and delusion / lòng tham, sự giận dữ, sự mê lầm) của chính mình, nhưng không khuyến khích người khác làm như vậy. Như vậy là người thực hành vì lợi ích cho mình, nhưng không vì lợi ích cho người khác.

Và thế nào là người thực hành vì lợi ích cho người khác, nhưng không vì lợi ích cho mình? Ở đây, có người không thực hành để đoạn trừ tham, sân, si của chính mình, nhưng lại khuyến khích người khác đoạn trừ tham, sân, si của họ. Như vậy là người thực hành vì lợi ích cho người khác, nhưng không vì lợi ích cho mình.

Và thế nào là người thực hành không vì lợi ích cho mình, cũng không vì lợi ích cho người khác? Ở đây, có người không thực hành để đoạn trừ tham, sân, si của chính mình, cũng không khuyến khích người khác đoạn trừ tham, sân, si của họ. Như vậy là người thực hành không vì lợi ích cho mình, cũng không vì lợi ích cho người khác.

Và thế nào là người thực hành vì lợi ích cho cả mình lẫn người khác? Ở đây, có người thực hành để đoạn trừ tham, sân, si của chính mình, và cũng khuyến khích người khác đoạn trừ tham, sân, si của họ. Như vậy là người thực hành vì lợi ích cho cả mình lẫn người khác.

Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời."

(VI) (96) Lợi Mình (1)

1. - Này các Tỷ-kheo, có bốn hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời. Thế nào là bốn?

Hạng người hướng đến lợi mình, không lợi người; hạng người hướng đến lợi người, không lợi mình; hạng người không hướng đến lợi mình, không hướng đến lợi người; hạng người hướng đến lợi mình và lợi người.

2. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người hướng đến lợi mình, không lợi người?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người hướng đến nhiếp phục tham cho mình, không khích lệ người khác nhiếp phục tham, hướng đến nhiếp phục sân cho mình… nhiếp phục si cho mình, không khích lệ người khác nhiếp phục si. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người hướng đến lợi mình, không lợi người.

3. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người hướng đến lợi người, không lợi mình?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người không hướng đến nhiếp phục tham cho tự mình, khích lệ nhiếp phục tham cho người, không hướng đến nhiếp phục sân cho tự mình… không hướng đến nhiếp phục si cho tự mình, khích lệ nhiếp phục si cho người. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người hướng đến lợi người, không lợi mình.

4. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người không hướng đến lợi mình, không hướng đến lợi người?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người không hướng đến nhiếp phục tham cho tự mình, không khích lệ người khác nhiếp phục tham, không nhiếp phục sân cho tự mình, không khích lệ người khác nhiếp phục sân… không nhiếp phục si cho tự mình, không khích lệ người khác nhiếp phục si. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người không hướng đến lợi mình, không hướng đến lợi người.

5. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người hướng đến lợi mình và lợi người?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người hướng đến nhiếp phục tham cho tự mình, và khích lệ người khác nhiếp phục tham, hướng đến nhiếp phục sân cho tự mình… hướng đến nhiếp phục si cho tự mình và khích lệ người khác nhiếp phục si. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người hướng đến lợi ích cho mình và cho người.

Này các Tỷ-kheo, bốn hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời.

AN 4.97 Kinh Thông Minh Nhanh Nhẹn (Khippanisantisutta)

"Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời. Thế nào là bốn?

1. Người thực hành vì lợi ích cho mình, nhưng không vì lợi ích cho người khác;
2. người thực hành vì lợi ích cho người khác, nhưng không vì lợi ích cho mình;
3. người thực hành không vì lợi ích cho mình, cũng không vì lợi ích cho người khác; và
4. người thực hành vì lợi ích cho cả mình lẫn người khác.

Và thế nào là người thực hành vì lợi ích cho mình, nhưng không vì lợi ích cho người khác? Ở đây, có người thông minh nhanh nhẹn đối với các thiện pháp (skillful teachings / những lời dạy tốt lành). Vị ấy dễ dàng ghi nhớ những lời dạy đã nghe. Vị ấy thẩm xét ý nghĩa của những lời dạy đã ghi nhớ. Hiểu rõ ý nghĩa và lời dạy, vị ấy thực hành đúng theo pháp. Nhưng vị ấy không phải là người nói giỏi và phát âm không tốt. Giọng nói không được trau chuốt, rõ ràng, mạch lạc và không diễn đạt được ý nghĩa. Vị ấy không giáo huấn, khuyến khích, sách tấn và làm phấn khởi các đồng phạm hạnh (spiritual companions / những người cùng tu tập). Như vậy là người thực hành vì lợi ích cho mình, nhưng không vì lợi ích cho người khác.

Và thế nào là người thực hành vì lợi ích cho người khác, nhưng không vì lợi ích cho mình? Ở đây, có người không thông minh nhanh nhẹn đối với các thiện pháp… Nhưng vị ấy là người nói giỏi… Như vậy là người thực hành vì lợi ích cho người khác, nhưng không vì lợi ích cho mình.

Và thế nào là người thực hành không vì lợi ích cho mình, cũng không vì lợi ích cho người khác? Ở đây, có người không thông minh nhanh nhẹn đối với các thiện pháp… Cũng không phải là người nói giỏi… Như vậy là người thực hành không vì lợi ích cho mình, cũng không vì lợi ích cho người khác.

Và thế nào là người thực hành vì lợi ích cho cả mình lẫn người khác? Ở đây, có người thông minh nhanh nhẹn đối với các thiện pháp… Và vị ấy là người nói giỏi… Như vậy là người thực hành vì lợi ích cho cả mình lẫn người khác.

Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời."

(VII) (97) Lợi Ích Cho Mình (2)

1. (Như kinh (96), đoạn đầu)

2. - Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người hướng đến lợi mình, không lợi người?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người, mau mắn nhận xét trong các thiện pháp, thọ trì các pháp đã được nghe, suy tư ý nghĩa các pháp đã được thọ trì, sau khi hiểu nghĩa, hiểu pháp, thực hành pháp, tùy pháp; nhưng không phải là người thiện ngôn, khéo nói, dùng những lời tao nhã, phát âm chính xác, rõ ràng, khiến cho nghĩa lý được minh bạch; không phải là người thuyết giảng, khích lệ, làm cho phấn khởi, làm cho hoan hỷ các vị đồng Phạm hạnh. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người hướng đến lợi mình, không có lợi người.

3. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người hướng đến lợi người, không có lợi mình?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người không mau mắn nhận xét trong các thiện pháp, không thọ trì các pháp đã được nghe, không suy tư ý nghĩa các pháp đã được thọ trì, không có sau khi hiểu nghĩa, hiểu pháp, thực hành pháp tùy pháp; là người thiện ngôn, khéo nói, dùng những lời tao nhã, phát âm chính xác rõ ràng, khiến cho nghĩa lý được minh bạch; là người thuyết giảng, khích lệ, làm cho phấn khởi, làm cho hoan hỷ các vị đồng Phạm hạnh. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người hướng đến lợi người, không có lợi mình.

4. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người, không hướng đến lợi mình và lợi người?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người không có mau mắn nhận xét trong các thiện pháp… không có sau khi hiểu nghĩa, hiểu pháp, thực hành pháp, tùy pháp; không phải là người thiện ngôn, khéo nói… làm cho hoan hỷ các vị đồng Phạm hạnh. Như vậy này các Tỷ-kheo, là hạng người không hướng đến lợi mình và lợi người.

5. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người hướng đến lợi mình và lợi người?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người mau mắn nhận xét trong các thiện pháp… sau khi hiểu nghĩa, hiểu pháp, thực hành pháp, tùy pháp. Là người thiện ngôn, khéo nói… làm cho hoan hỷ các vị đồng Phạm hạnh. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người hướng đến lợi mình và lợi người.

Này các Tỷ-kheo, có bốn hạng người có mặt, hiện hữu ở đời.

AN 4.98 Kinh Lợi Ích Cho Mình (Attahitasutta)

"Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời. Thế nào là bốn?

1. Người thực hành vì lợi ích cho mình, nhưng không vì lợi ích cho người khác;
2. người thực hành vì lợi ích cho người khác, nhưng không vì lợi ích cho mình;
3. người thực hành không vì lợi ích cho mình, cũng không vì lợi ích cho người khác; và
4. người thực hành vì lợi ích cho cả mình lẫn người khác.

Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời."

(VIII) (98) Lợi Mình(3)

− Này các Tỷ-kheo, có bốn hạng người có mặt, hiện hữu ở đời. Thế nào là bốn?

Hướng đến lợi mình, không lợi người; hướng đến lợi người, không lợi mình; không hướng đến lợi mình, lợi người; hướng đến lợi mình, lợi người.

Này các Tỷ-kheo, có bốn hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời.

AN 4.99 Kinh Học Giới (Sikkhāpadasutta)

"Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời. Thế nào là bốn?

1. Người thực hành vì lợi ích cho mình, nhưng không vì lợi ích cho người khác;
2. người thực hành vì lợi ích cho người khác, nhưng không vì lợi ích cho mình;
3. người thực hành không vì lợi ích cho mình, cũng không vì lợi ích cho người khác; và
4. người thực hành vì lợi ích cho cả mình lẫn người khác.

Và thế nào là người thực hành vì lợi ích cho mình, nhưng không vì lợi ích cho người khác? Ở đây, có người không sát sinh, không trộm cắp, không tà dâm, không nói dối, không dùng các chất say như rượu men, rượu nấu. Nhưng vị ấy không khuyến khích người khác làm như vậy. Như vậy là người thực hành vì lợi ích cho mình, nhưng không vì lợi ích cho người khác. (Ghi chú: Các điều trên là năm học giới (training rules / các điều luật cần học tập và thực hành) căn bản của người Phật tử tại gia).

Và thế nào là người thực hành vì lợi ích cho người khác, nhưng không vì lợi ích cho mình? Ở đây, có người sát sinh, trộm cắp, tà dâm, nói dối, và dùng các chất say như rượu men, rượu nấu. Nhưng vị ấy lại khuyến khích người khác không làm những điều này. Như vậy là người thực hành vì lợi ích cho người khác, nhưng không vì lợi ích cho mình.

Và thế nào là người thực hành không vì lợi ích cho mình, cũng không vì lợi ích cho người khác? Ở đây, có người sát sinh, v.v… và không khuyến khích người khác không làm những điều này. Như vậy là người thực hành không vì lợi ích cho mình, cũng không vì lợi ích cho người khác.

Và thế nào là người thực hành vì lợi ích cho cả mình lẫn người khác? Ở đây, có người không sát sinh, v.v… và khuyến khích người khác làm như vậy. Như vậy là người thực hành vì lợi ích cho cả mình lẫn người khác.

Này các Tỳ kheo, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời."

(IX) (99) Những Học Pháp

1. - Này các Tỷ-kheo, có bốn hạng người có mặt, hiện hữu ở đời. Thế nào là bốn?

Hướng đến lợi mình, không lợi người; hướng đến lợi người, không lợi mình; không hướng đến lợi mình, lợi người; hướng đến lợi mình, lợi người.

2. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người hướng đến lợi mình, không lợi người?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người tự mình từ bỏ sát sanh, không khích lệ người khác từ bỏ sát sanh; tự mình từ bỏ lấy của không cho, không khích lệ người khác từ bỏ lấy của không cho; tự mình từ bỏ tà hạnh trong các dục, không khích lệ người khác từ bỏ tà hạnh trong các dục;… tự mình từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu; nhưng không khích lệ người khác từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người hướng đến lợi mình, không lợi người.

3. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người hướng đến lợi người, không lợi mình?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người tự mình không từ bỏ sát sanh, khích lệ người khác từ bỏ sát sanh; tự mình không từ bỏ lấy của không cho;… tự mình không bỏ tà hạnh trong các dục;… tự mình không từ bỏ nói láo… tự mình không từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu; khích lệ người khác từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người hướng đến lợi người, không lợi mình.

4. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người không hướng đến lợi mình, lợi người?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người tự mình không từ bỏ sát sanh, không khích lệ người khác từ bỏ sát sanh; tự mình không từ bỏ lấy của không cho;… tự mình không từ bỏ tà hạnh trong các dục;… tự mình không từ bỏ nói láo… tự mình không từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu; không khích lệ người khác từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người không hướng đến lợi mình, lợi người.

5. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người hướng đến lợi mình, lợi người?

Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người tự mình từ bỏ sát sanh, khích lệ người khác từ bỏ sát sanh; tự mình từ bỏ lấy của không cho… tự cho mình từ bỏ tà hạnh trong các dục… tự cho mình từ bỏ nói láo… tự mình từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu; khích lệ người khác từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu; khích lệ người khác từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người hướng đến lợi mình và lợi người.

Này các Tỷ-kheo, có bốn hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời.

AN 4.100 Kinh Với Du Sĩ Potaliya (Potaliyasutta)

Rồi du sĩ (wanderer / người tu hành lang thang không cố định) Potaliya đến chỗ Thế Tôn, và chào hỏi với Ngài. Sau khi chào hỏi và nói chuyện thân mật, ông ngồi xuống một bên, và Thế Tôn nói với ông:

"Này Potaliya, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời. Thế nào là bốn?

Có người chê trách những ai đáng chê trách đúng lúc, đúng sự thật và đúng đắn. Nhưng vị ấy không tán thán những ai đáng tán thán đúng lúc, đúng sự thật và đúng đắn.

Có người khác tán thán những ai đáng tán thán… Nhưng vị ấy không chê trách những ai đáng chê trách…

Có người khác không tán thán những ai đáng tán thán… Cũng không chê trách những ai đáng chê trách…

Có người khác chê trách những ai đáng chê trách đúng lúc, đúng sự thật và đúng đắn. Và vị ấy tán thán những ai đáng tán thán đúng lúc, đúng sự thật và đúng đắn.

Này Potaliya, có bốn hạng người này hiện hữu, có mặt ở đời. Trong bốn hạng người này, ông tin rằng ai là người ưu việt nhất?"

“Thưa Tôn giả Gotama, trong bốn hạng người này, người không tán thán những ai đáng tán thán đúng lúc, đúng sự thật và đúng đắn; cũng không chê trách những ai đáng chê trách đúng lúc, đúng sự thật và đúng đắn. Đó là người tôi tin là ưu việt nhất. Tại sao vậy? Bởi vì, thưa Tôn giả Gotama, xả (equanimity / sự bình tâm, không thiên vị) là tốt nhất.”

“Này Potaliya, trong bốn hạng người này, người chê trách những ai đáng chê trách đúng lúc, đúng sự thật và đúng đắn; và tán thán những ai đáng tán thán đúng lúc, đúng sự thật và đúng đắn. Đó là người Ta xem là ưu việt nhất. Tại sao vậy? Bởi vì, này Potaliya, sự hiểu biết về thời điểm và bối cảnh là tốt nhất.”

"Thưa Tôn giả Gotama, trong bốn hạng người này, người chê trách những ai đáng chê trách đúng lúc, đúng sự thật và đúng đắn; và tán thán những ai đáng tán thán đúng lúc, đúng sự thật và đúng đắn. Đó là người tôi tin là ưu việt nhất. Tại sao vậy? Bởi vì, thưa Tôn giả Gotama, sự hiểu biết về thời điểm và bối cảnh là tốt nhất.

Thật vi diệu thay, thưa Tôn giả Gotama! Thật vi diệu thay! Như người dựng đứng lại những gì bị đổ ngã, hay phơi bày những gì bị che kín, hay chỉ đường cho người lạc lối, hay cầm đèn sáng vào trong bóng tối để những ai có mắt có thể thấy các sắc, cũng vậy, Tôn giả Gotama đã dùng nhiều phương tiện trình bày Chánh pháp. Con xin quy y (refuge / nương tựa) Tôn giả Gotama, quy y Pháp và quy y Tăng đoàn (mendicant Saṅgha / cộng đồng các vị Tỳ kheo). Mong Tôn giả Gotama nhận con làm cư sĩ (lay follower / người tại gia theo đạo Phật), đã quy y từ nay cho đến trọn đời."

(X) (100) Potaliya

1. Rồi du sĩ Potaliya đi đến Thế Tôn, sau khi đến, nói lên với Thế Tôn những lời chào đón hỏi thăm, sau khi nói lên những lời chào đón hỏi thăm thân hưu, rồi ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với du sĩ Potaliya đang ngồi một bên:

2. - Này Potaliya, có bốn hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời. Thế nào là bốn?

Ở đây, này Potaliya, có hạng người nói lời không tán thán đối với người không đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời; không nói lời tán thán đối với hạng người đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời. Ở đây, này Potaliya, có hạng người nói lên lời tán thán hạng người đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời; không nói lời không tán thán đối với hạng người không đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người không nói lời không tán thán đối với hạng người không đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời; không nói lời tán thán đối với hạng người đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời. Ở đây, này Potaliya, có hạng người nói lời không tán thán đối với hạng người không đáng tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời; và nói lời tán thán đối với hạng người đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời.

3. Này Potaliya, có bốn hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời. Này Potaliya, trong bốn hạng người này hạng người nào Ông chấp nhận là vi diệu hơn, thù thắng hơn?

− Thưa Tôn giả Gotama, có bốn hạng người này, có mặt, hiện hữu ở đời. Thế nào là bốn?

Ở đây, thưa Tôn giả Gotama, có hạng người nói lời không tán thán đối với hạng người không đáng được tán thán… không nói lời tán thán đối với người xứng đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời. Ở đây, thưa Tôn giả Gotama, có hạng người nói lời tán thán đối với hạng người đáng được tán thán… không nói lời không tán thán đối với hạng người không đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời. Ở đây, thưa Tôn giả Gotama, có hạng người không nói lời không tán thán đối với hạng người không đáng được tán thán… không nói lời tán thán đối với hạng người được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời.

Ở đây, thưa Tôn giả Gotama, có hạng người nói lời không tán thán đối với hạng người không đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời; nói lời tán thán đối với hạng người đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời. Thưa Tôn giả Gotama, có bốn hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời. Trong bốn hạng người này, thưa Tôn giả Gotama, hạng người này không nói lời không tán thán đối với hạng người không đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời; không nói lời tán thán đối với hạng người xứng đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời, hạng người này đối với tôi đáng được chấp nhận là vi diệu hơn, thù thắng hơn trong bốn hạng người trên. Vì cớ sao? Thưa Tôn giả Gotama, thật là vi diệu tức là xả này.

4. - Này Potaliya, có bốn hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời. Thế nào là bốn?.. Này Potaliya, có bốn hạng người này… ở trong đời. Này Potaliya, trong bốn hạng người này, này Potaliya, hạng người này, nói lời không tán thán đối với hạng người không đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời; nói lời tán thán đối với hạng người đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời, hạng người này vi hơn, thù thắng hơn, đối với bốn hạng người trên. Vì cớ sao? Này Potaliya, thật là vi diệu, tức là tại đây, tại đây rõ biết đúng thời.

5. - Thưa Tôn giả Gotama, có bốn hạng người… hiện hữu ở đời. Thế nào là bốn?.. Thưa Tôn giả Gotama, có bốn hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời. Trong bốn hạng người này, thưa Tôn giả Gotama, hạng người nói lời không tán thán đối với hạng người không đáng tán thán… nói lời tán thán đối với hạng người đáng được tán thán, đúng sự kiện, đúng sự thật, đúng thời; hạng người này, tôi chấp nhận là vi diệu hơn, thù thắng hơn bốn hạng người trên. Vì cớ sao? Thưa Tôn giả Gotama, thật là vi diệu tức là tại đây, tại đây rõ biết đúng thời. Thật vi diệu thay, thưa Tôn giả Gotama! Thật hy hữu thay, thưa Tôn giả Gotama! Thưa Tôn giả Gotama, như người dựng đứng lại những gì bị quăng ngã xuống… để cho người có mắt có thể thấy sắc. Cũng vậy, pháp được Tôn giả Gotama tuyên thuyết với nhiều pháp môn. Con nay xin quy y Tôn giả Gotama… từ nay cho đến trọn đời, con xin quy ngưỡng