Tại Sāvatthī.
“Này các Tỷ kheo, có bốn cách sinh sản của loài rồng. Bốn cách đó là gì? Loài rồng noãn sanh (egg-born / sinh ra từ trứng), thai sanh (womb-born / sinh ra từ bào thai), thấp sanh (moisture-born / sinh ra từ nơi ẩm ướt), hoặc hóa sanh (spontaneously / sinh ra một cách tự nhiên). Đây là bốn cách sinh sản của loài rồng.”
1-2. Nhân duyên ở Sàvatthi…
3. − Này các Tỷ-kheo có bốn loại Nàga (rồng, rắn) về sanh chủng. Thế nào là bốn? Loại Nàga từ trứng sanh, loại Nàga từ thai sanh, loại Nàga từ ẩm ướt sanh, loại Nàga hóa sanh. Này các Tỷ-kheo, đây là bốn loại Nàga theo sanh chủng.
Tại Sāvatthī.
“Này các Tỷ kheo, có bốn cách sinh sản của loài rồng. Bốn cách đó là gì? Loài rồng noãn sanh, thai sanh, thấp sanh, hoặc hóa sanh. Trong số này, loài rồng thai sanh, thấp sanh, hoặc hóa sanh thì cao quý hơn loài noãn sanh. Loài rồng thấp sanh hoặc hóa sanh thì cao quý hơn loài noãn sanh hoặc thai sanh. Loài rồng hóa sanh thì cao quý hơn loài noãn sanh, thai sanh, hoặc thấp sanh. Đây là bốn cách sinh sản của loài rồng.”
“Này các Tỷ kheo, loài rồng có bốn cách sinh sản, xếp theo thứ tự cao–thấp như sau:
- Hóa sanh (cao nhất)
- Thấp sanh
- Thai sanh
- Noãn sanh (thấp nhất)”
1-3. Nhân duyên ở Sàvatthi…
4. − Này các Tỷ-kheo, có bốn loại Nàga về sanh chủng. Thế nào là bốn? Loại Nàga từ trứng sanh, loại Nàga từ thai sanh, loại Nàga từ ẩm ướt sanh, loại Nàga hóa sanh.
5. Tại đây, này các Tỷ-kheo, loại Nàga từ thai sanh, loại từ ẩm ướt sanh, và loại hóa sanh thù thắng hơn loại Nàga từ trứng sanh.
6. Tại đây, này các Tỷ-kheo, loại Nàga từ ẩm ướt sanh và loại hóa sanh thù thắng hơn loại Nàga từ trứng sanh và từ thai sanh.
7. Tại đây, này các Tỷ-kheo, loại Nàga hóa sanh thù thắng hơn loại Nàga từ trứng sanh, loại từ thai sanh và loại từ ẩm ướt sanh.
Này các Tỷ-kheo, đây là bốn loại Nàga theo sanh chủng.
Một thời, Đức Phật trú tại Sāvatthī, trong khu vườn của Jeta, tu viện của Anāthapiṇḍika. Khi ấy, một vị Tỷ kheo đến gặp Đức Phật, ngồi xuống một bên và thưa với Ngài:
“Thưa Ngài, do nguyên nhân nào, do duyên cớ nào mà một số loài rồng noãn sanh giữ ngày trai giới (sabbath / ngày giữ giới), sau khi đã biến đổi thân hình của chúng?”
“Này Tỷ kheo, đó là khi một số loài rồng noãn sanh nghĩ rằng: ‘Trong quá khứ, chúng ta đã làm cả hai loại hành động qua thân, khẩu, và ý. Khi thân hoại mạng chung, chúng ta đã tái sinh vào loài rồng noãn sanh. Nếu hôm nay chúng ta làm những điều tốt lành qua thân, khẩu, và ý, thì khi thân hoại mạng chung, chúng ta có thể được tái sinh vào một nơi tốt đẹp, một cõi trời. Nào, chúng ta hãy làm những điều tốt lành qua thân, khẩu, và ý.’ Đây là nguyên nhân, đây là duyên cớ tại sao một số loài rồng noãn sanh giữ ngày trai giới, sau khi đã biến đổi thân hình của chúng.”
1. Một thời Thế Tôn ở Sàvatthi, Jetavana, tại vườn ông Anàthapindika.
2. Rồi một Tỷ-kheo đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên.
3. Ngồi xuống một bên, Tỷ-kheo ấy bạch Thế Tôn:
− Do nhân gì, do duyên gì, bạch Thế Tôn, ở đây một số Nàga từ trứng sanh, sống giữ hạnh Uposatha và từ bỏ thân của chúng?
4. − Ở đây, này Tỷ-kheo, một số Nàga từ trứng sanh suy nghĩ như sau: "Trước đây chúng ta đã làm hai hạnh về thân, hai hạnh về lời nói, hai hạnh về ý. Do chúng ta làm hai hạnh về thân, hai hạnh về lời nói, hai hạnh về ý ấy, sau khi thân hoại mạng chung, chúng ta sanh cọng trú với các Nàga do trứng sanh.
5. Nếu nay chúng ta làm thiện hạnh về thân, thiện hạnh về lời nói, thiện hạnh về ý, như vậy khi thân hoại mạng chung, chúng ta có thể sanh thiện thú, thiên giới, thế giới này.
6. Vậy nay chúng ta hãy làm thiện hạnh về thân, thiện hạnh về lời nói, thiện hạnh về ý".
7. Do nhân này, do duyên này, này Tỷ-kheo, ở đây một số Nàga do trứng sanh, sống giữ hạnh Uposatha và từ bỏ thân của chúng.
Tại Sāvatthī.
Khi ấy, một vị Tỷ kheo đến gặp Đức Phật … và hỏi Ngài, “Thưa Ngài, do nguyên nhân nào, do duyên cớ nào mà một số loài rồng thai sanh giữ ngày trai giới, sau khi đã biến đổi thân hình của chúng?”
(Thuật lại đầy đủ.)
1-2. Nhân duyên ở Sàvatthi…
Rồi một Tỷ-kheo…
3. Ngồi xuống một bên, Tỷ-kheo ấy bạch Thế Tôn:
− Do nhân gì, do duyên gì, bạch Thế Tôn, ở đây, một số Nàga từ thai sanh sống giữ hạnh Uposatha và từ bỏ thân của chúng?
4-6. (Như kinh trước)
7. − Do nhân này, do duyên này, này Tỷ-kheo, ở đây, một số Nàga từ thai sanh sống giữ hạnh Uposatha và từ bỏ thân của chúng.
Tại Sāvatthī.
Ngồi xuống một bên, vị Tỷ kheo ấy thưa với Đức Phật:
“Thưa Ngài, do nguyên nhân nào, do duyên cớ nào mà một số loài rồng thấp sanh giữ ngày trai giới, sau khi đã biến đổi thân hình của chúng?”
(Thuật lại đầy đủ.)
(Như kinh trước chỉ thế vào: Loại Nàga từ ẩm ướt sanh ).
Tại Sāvatthī.
Ngồi xuống một bên, vị Tỷ kheo ấy thưa với Đức Phật:
“Thưa Ngài, do nguyên nhân nào, do duyên cớ nào mà một số loài rồng hóa sanh giữ ngày trai giới, sau khi đã biến đổi thân hình của chúng?”
“Này Tỷ kheo, đó là khi một số loài rồng hóa sanh nghĩ rằng: ‘Trong quá khứ, chúng ta đã làm cả hai loại hành động qua thân, khẩu, và ý. Khi thân hoại mạng chung, chúng ta đã tái sinh vào loài rồng hóa sanh. Nếu hôm nay chúng ta làm những điều tốt lành qua thân, khẩu, và ý, thì khi thân hoại mạng chung, chúng ta có thể được tái sinh vào một nơi tốt đẹp, một cõi trời. Nào, chúng ta hãy làm những điều tốt lành qua thân, khẩu, và ý.’ Đây là nguyên nhân, đây là duyên cớ tại sao một số loài rồng hóa sanh giữ ngày trai giới, sau khi đã biến đổi thân hình của chúng.”
(Như kinh trước, chỉ thế vào: Loại Nàga hóa sanh ).
Tại Sāvatthī.
Ngồi xuống một bên, vị Tỷ kheo ấy thưa với Đức Phật:
“Thưa Ngài, do nguyên nhân nào, do duyên cớ nào mà có người, khi thân hoại mạng chung, được tái sinh vào loài rồng noãn sanh?”
“Này Tỷ kheo, đó là khi có người làm cả hai loại hành động qua thân, khẩu, và ý. Và họ đã nghe rằng: ‘Loài rồng noãn sanh sống lâu, xinh đẹp, và rất hạnh phúc.’ Họ nghĩ: ‘Mong sao, khi thân hoại mạng chung, ta sẽ được tái sinh vào loài rồng noãn sanh!’ Khi thân hoại mạng chung, họ được tái sinh vào loài rồng noãn sanh. Đây là nguyên nhân, đây là duyên cớ tại sao có người, khi thân hoại mạng chung, được tái sinh vào loài rồng noãn sanh.”
1-2. Nhân duyên ở Sàvatthi…
3. Ngồi xuống một bên, Tỷ-kheo ấy bạch Thế Tôn:
− Do nhân gì, do duyên gì, bạch Thế Tôn, ở đây, một loại (chúng sanh), sau khi thân hoại mạng chung, được sanh cọng trú với các Nàga từ trứng sanh?
4. − Ở đây, này Tỷ-kheo, một loại (chúng sanh) làm hai hạnh về thân, làm hai hạnh về lời nói, làm hai hạnh về ý. Chúng nghe nói như sau: “Loại Nàga từ trứng sanh được thọ mạng lâu dài, nhan sắc thù thắng, hưởng thọ nhiều lạc”.
5. Chúng suy nghĩ như sau: “Ôi, mong rằng sau khi thân hoại mạng chung, chúng ta có thể sanh cọng trú với loại Nàga từ trứng sanh!”
6. Sau khi thân hoại mạng chung, chúng được sanh cọng trú với loại Nàga từ trứng sanh.
7. Do nhân này, do duyên này, này Tỷ-kheo, ở đây, một loại (chúng sanh), sau khi thân hoại mạng chung, được sanh cọng trú với các Nàga từ trứng sanh.
Tại Sāvatthī.
Ngồi xuống một bên, vị Tỷ kheo ấy thưa với Đức Phật:
“Thưa Ngài, do nguyên nhân nào, do duyên cớ nào mà có người, khi thân hoại mạng chung, được tái sinh vào loài rồng thai sanh?”
(Thuật lại đầy đủ.)
(Như kinh trước, chỉ thế vào: Loại Nàga từ thai sanh ).
Tại Sāvatthī.
Ngồi xuống một bên, vị Tỷ kheo ấy thưa với Đức Phật:
“Thưa Ngài, do nguyên nhân nào, do duyên cớ nào mà có người, khi thân hoại mạng chung, được tái sinh vào loài rồng thấp sanh?”
(Thuật lại đầy đủ.)
(Như kinh trước, chỉ thế vào: Loại Nàga từ ẩm ướt sanh ).
Tại Sāvatthī.
Ngồi xuống một bên, vị Tỷ kheo ấy thưa với Đức Phật:
“Thưa Ngài, do nguyên nhân nào, do duyên cớ nào mà có người, khi thân hoại mạng chung, được tái sinh vào loài rồng hóa sanh?”
“Này Tỷ kheo, đó là khi có người làm cả hai loại hành động qua thân, khẩu, và ý. Và họ đã nghe rằng: ‘Loài rồng hóa sanh sống lâu, xinh đẹp, và rất hạnh phúc.’ Họ nghĩ: ‘Mong sao, khi thân hoại mạng chung, ta sẽ được tái sinh vào loài rồng hóa sanh!’ Khi thân hoại mạng chung, họ được tái sinh vào loài rồng hóa sanh. Đây là nguyên nhân, đây là duyên cớ tại sao có người, khi thân hoại mạng chung, được tái sinh vào loài rồng hóa sanh.”
(Như kinh trước, chỉ thế vào: Loại Nàga từ hóa sanh ).
Ngồi xuống một bên, vị Tỷ kheo ấy thưa với Đức Phật:
“Thưa Ngài, do nguyên nhân nào, do duyên cớ nào mà có người, khi thân hoại mạng chung, được tái sinh vào loài rồng noãn sanh?”
“Này Tỷ kheo, đó là khi có người làm cả hai loại hành động qua thân, khẩu, và ý. Và họ đã nghe rằng: ‘Loài rồng noãn sanh sống lâu, xinh đẹp, và rất hạnh phúc.’ Họ nghĩ: ‘Mong sao, khi thân hoại mạng chung, ta sẽ được tái sinh vào loài rồng noãn sanh!’ Họ bố thí thức ăn … đồ uống … quần áo … xe cộ … vòng hoa … hương thơm … phấn sáp … giường … nhà … đèn. Khi thân hoại mạng chung, họ được tái sinh vào loài rồng noãn sanh. Đây là nguyên nhân, đây là duyên cớ tại sao có người, khi thân hoại mạng chung, được tái sinh vào loài rồng noãn sanh.”
1-3… Ngồi xuống một bên, Tỷ-kheo ấy bạch Thế Tôn:
− Do nhân gì, do duyên gì, bạch Thế Tôn, ở đây, một số (chúng sanh), sau khi thân hoại mạng chung, được sanh cọng trú với các Nàaga từ trứng sanh?
4. − Ở đây, này Tỷ-kheo, có loại (chúng sanh) làm hai hạnh về thân, làm hai hạnh về lời nói, làm hai hạnh về ý. Chúng nghe nói như sau: “Các Nàga từ trứng sanh, thọ mạng lâu dài, nhan sắc thù thắng, thọ hưởng nhiều lạc”.
5. Chúng suy nghĩ như sau: “Ôi, mong rằng, sau khi thân hoại mạng chung, chúng ta được sanh cọng trú với các Nàga từ trứng sanh!”
6. Chúng bố thí đồ ăn. Sau khi thân hoại mạng chung, chúng được sanh cọng trú với các Nàga từ trứng sanh. Do nhân này, do duyên này, này Tỷ-kheo, ở đây, một loại (chúng sanh), sau khi thân hoại mạng chung, được sanh cọng trú với các Nàga từ trứng sanh. Chúng bố thí đồ uống… Chúng bố thí vải mặc… Chúng bố thí xe cộ… Chúng bố thí vòng hoa… Chúng bố thí hương… Chúng bố thí hương liệu xoa bóp… Chúng bố thí ngọa cụ… Chúng bố thí nhà cửa… Chúng bố thí đèn dầu. Sau khi thân hoại mạng chung, chúng được sanh cọng trú với các Nàga từ trứng sanh.
7. Do nhân này, do duyên này, này Tỷ-kheo, ở đây, một loại (chúng sanh), sau khi thân hoại mạng chung, được sanh cọng trú với các Nàga từ trứng sanh.
Tại Sāvatthī.
Ngồi xuống một bên, vị Tỷ kheo ấy thưa với Đức Phật:
“Thưa Ngài, do nguyên nhân nào, do duyên cớ nào mà có người, khi thân hoại mạng chung, được tái sinh vào loài rồng thai sanh … loài rồng thấp sanh … loài rồng hóa sanh?”
“Này Tỷ kheo, đó là khi có người làm cả hai loại hành động qua thân, khẩu, và ý. Và họ đã nghe rằng: ‘Loài rồng hóa sanh sống lâu, xinh đẹp, và rất hạnh phúc.’ Họ nghĩ: ‘Mong sao, khi thân hoại mạng chung, ta sẽ được tái sinh vào loài rồng hóa sanh!’ Họ bố thí thức ăn … đồ uống … đèn. Khi thân hoại mạng chung, họ được tái sinh vào loài rồng hóa sanh. Đây là nguyên nhân, đây là duyên cớ tại sao có người, khi thân hoại mạng chung, được tái sinh vào loài rồng hóa sanh.”
(Mỗi bộ mười bài kinh trong loạt này nên được thuật lại đầy đủ theo cùng một cách.)
(Như kinh trên, câu hỏi được đặt ra với ba loại Nàga còn lại và câu trả lời nói lên theo mỗi trường hợp).
-ooOoo-