Tại Sāvatthī.
"Tỷ kheo, có bốn tầng thiền (absorptions / jhāna / sự tập trung sâu vào một đối tượng thiền định, dẫn đến trạng thái tâm vắng lặng) này. Bốn tầng thiền đó là gì?
Đó là khi một Tỷ kheo, tách biệt khỏi thú vui giác quan (sensual pleasures / kāma / những lạc thú đến từ năm giác quan), tách biệt khỏi phẩm chất bất thiện (unskillful qualities / akusala dhamma / những trạng thái tâm có hại như tham, sân, si), chứng và an trú trong tầng thiền thứ nhất, một trạng thái có hân hoan (rapture / pīti / Hỷ / sự phấn khích được kích thích từ bên ngoài) và bình an (bliss / Sukhaṁ / lạc / hạnh phúc tự bên trong sinh ra) sinh ra từ sự tách biệt, trong khi vẫn có sự suy nghĩ về một đề tài và quan sát đề tài đó (placing the mind and keeping it connected / vitakka-vicāra / có tầm có tứ / có quá trình hướng ý nghĩ (chủ động) và im lặng quan sát (thụ động) một đề tài).
Khi sự suy nghĩ về một đề tài và quan sát đề tài đó lắng xuống, họ chứng và an trú trong tầng thiền thứ hai, một trạng thái có hân hoan và bình an sinh ra từ Định (Immersion / samādhi / định / Trạng thái tâm tụ trên một điểm), với sự trong sáng nội tâm (internal clarity / ajjhattaṁ sampasādanaṁ / sự tĩnh lặng và sáng suốt từ bên trong) và tâm tụ trên một điểm (mind at one / cetaso ekodibhāvaṁ / nhất tâm), lặng im không suy nghĩ, chỉ có quan sát (without placing the mind and keeping it connected / avitakka-vicāra / không tầm, có tứ / không có sự suy nghĩ, chỉ có sự im lặng để quan sát).
Và khi hân hoan phai nhạt, họ chứng và an trú trong tầng thiền thứ ba, nơi họ an trú với Xả (Equanimity / upekkhā / xả / Quan sát về cảm giác thích, ghét, trung tính ở trên tâm), niệm (quan sát và ghi nhớ) và nhận biết rõ ràng, tự mình trải nghiệm sự bình an mà các bậc thánh tuyên bố: ‘Người có Xả và niệm, an trú trong bình an.’
Từ bỏ bình an và khổ, chấm dứt hỷ và ưu trước đó, họ chứng và an trú trong tầng thiền thứ tư, không khổ không lạc, với Xả và niệm trong sạch (pure equanimity and mindfulness / upekkhā-sati-pārisuddhiṁ / trạng thái xả và niệm đã được thanh lọc hoàn toàn).
Đây là bốn tầng thiền.
Sông Hằng xuôi, dốc và nghiêng về phía đông. Cũng vậy, một Tỷ kheo phát triển và tu tập bốn tầng thiền sẽ xuôi, dốc và nghiêng về sựดับสิ้น (extinguishment / Nibbāna / Niết bàn / sự chấm dứt hoàn toàn khổ đau và vòng luân hồi).
Và làm thế nào một Tỷ kheo phát triển và tu tập bốn tầng thiền lại xuôi, dốc và nghiêng về sựดับสิ้น?
Đó là khi một Tỷ kheo, hoàn toàn tách biệt khỏi thú vui giác quan, tách biệt khỏi phẩm chất bất thiện, chứng và an trú trong tầng thiền thứ nhất, một trạng thái có hân hoan và bình an sinh ra từ sự tách biệt, trong khi vẫn có sự suy nghĩ về một đề tài và quan sát đề tài đó.
Khi có sự suy nghĩ về một đề tài và quan sát đề tài đó lắng xuống, họ chứng và an trú trong tầng thiền thứ hai … tầng thiền thứ ba … tầng thiền thứ tư.
Đó là cách một Tỷ kheo phát triển và tu tập bốn tầng thiền sẽ xuôi, dốc và nghiêng về sựดับสิ้น."
Sáu bài kinh xuôi về phía đông,
và sáu bài kinh xuôi ra biển;
hai lần sáu là mười hai,
và đó là cách chương này được tụng đọc.
− Này các Tỷ-kheo, có bốn Thiền này. Thế nào là bốn?
3. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ly dục, ly các pháp bất thiện, chứng đạt và an trú Thiền thứ nhất, một trạng thái hỷ lạc do ly dục sanh, có tầm, có tứ.
4. Làm tịnh chỉ tầm và tứ, chứng đạt và an trú Thiền thứ hai, một trạng thái hỷ lạc do định sanh, không tầm, không tứ, nội tĩnh, nhứt tâm.
5. Ly hỷ, trú xả, chánh niệm, tỉnh giác, thân cảm sự lạc thọ mà các bậc Thánh gọi là xả niệm lạc trú, chứng đạt và an trú Thiền thứ ba.
6. Ðoạn lạc, đoạn khổ, chấm dứt hỷ ưu đã cảm thọ từ trước, chứng và trú Thiền thứ tư, không khổ, không lạc, xả niệm thanh tịnh.
7. Những pháp này, này các Tỷ-kheo, là bốn Thiền.
8. Ví như, này các Tỷ-kheo, sông Hằng thiên về phương Ðông, hướng về phương Ðông, xuôi về phương Ðông; cũng vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập bốn Thiền, làm cho sung mãn bốn Thiền, thiên về Niết-bàn, hướng về Niết-bàn, xuôi về Niết-bàn. Và này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập bốn Thiền như thế nào… xuôi về Niết-bàn?
9. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ly dục, ly bất thiện pháp, chứng đạt và an trú Thiền thứ nhất, một trạng thái hỷ lạc do ly dục sanh, có tầm, có tứ. Làm tịnh chỉ tầm và tứ… nội tĩnh, nhất tâm… Thiền thứ ba… Thiền thứ tư. Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập bốn Thiền, làm cho sung mãn bốn Thiền, thiên về Niết-bàn, hướng về Niết-bàn, xuôi về Niết-bàn.
(Kể đầy đủ như trong chương về sự tinh cần tại SN 45.139–148.)
Như Lai, dấu chân, nóc nhà,
rễ cây, lõi cây, hoa nhài,
bậc vương, mặt trời và mặt trăng,
và tấm vải là bài kinh thứ mười.
Như Sông Hằng Rộng Thuyết.
13-22 I-X. (S.v,308)
(Kể đầy đủ như trong chương về sự nỗ lực tại SN 45.149–160.)
Sự nỗ lực, hạt giống, và loài rồng,
một cái cây, một cái bình, và một cái gai,
bầu trời, và hai bài kinh về mây,
một con tàu, một nhà khách, và một dòng sông.
(Kể đầy đủ như trong chương về sự tìm kiếm tại SN 45.161–170.)
Sự tìm kiếm, sự phân biệt, các ô nhiễm,
các cõi tồn tại, ba loại khổ,
sự cằn cỗi, các vết nhơ, và những phiền muộn,
các cảm giác, sự khao khát, và cơn khát.
"Tỷ kheo, có năm xiềng xích (The fetters / saṃyojana / kiết sử / cái cùm, xiềng xích, là các ô nhiễm gốc rễ sâu trong tâm, ràng buộc con người vào vòng luân hồi) cao hơn. Năm loại đó là gì? Mong muốn tái sinh vào cõi sắc giới, mong muốn tái sinh vào cõi vô sắc, ngã mạn (conceit / māna / sự kiêu ngạo, tự cho mình là hơn, là kém, hoặc là bằng người khác), bồn chồn và hối hận, và vô minh (ignorance / avijjā / sự không biết, không hiểu về bản chất thực của sự vật, đặc biệt là Tứ Diệu Đế). Đây là năm xiềng xích cao hơn.
Bốn tầng thiền cần được phát triển để hiểu biết trực tiếp (direct knowledge / abhiññā / thắng tri / sự hiểu biết thông qua kinh nghiệm trực tiếp, không qua suy luận), hiểu biết hoàn toàn (complete understanding / pariññā / liễu tri / sự hiểu biết thấu đáo, toàn diện), sự chấm dứt (finishing / parikkhayāya / sự đoạn tận, làm cho cạn kiệt), và sự từ bỏ (giving up / pahānāya / sự vứt bỏ, buông bỏ) năm xiềng xích cao hơn này. Bốn tầng thiền đó là gì? Đó là khi một Tỷ kheo, hoàn toàn tách biệt khỏi thú vui giác quan, tách biệt khỏi phẩm chất bất thiện, chứng và an trú trong tầng thiền thứ nhất, một trạng thái có hân hoan và bình an sinh ra từ sự tách biệt, trong khi vẫn có sự suy nghĩ về một đề tài và quan sát đề tài đó. Khi có sự suy nghĩ về một đề tài và quan sát đề tài đó lắng xuống, họ chứng và an trú trong tầng thiền thứ hai … tầng thiền thứ ba … tầng thiền thứ tư. Bốn tầng thiền này cần được phát triển để hiểu biết trực tiếp, hiểu biết hoàn toàn, sự chấm dứt, và sự từ bỏ năm xiềng xích cao hơn này."
(Kể đầy đủ như trong Kinh Tương Ưng về Đạo Lộ tại SN 45.171–180.)
Cơn lũ, ách trói buộc (yokes / yoga / những ràng buộc trói chặt chúng sinh vào vòng luân hồi), bám giữ, sự trói buộc (ties / gantha / những nút thắt tâm lý trói buộc tâm trí), và ngầm hướng về, các loại kích thích giác quan (kinds of sensual stimulation / kāmaguṇa / năm đối tượng của ham muốn giác quan: hình ảnh, âm thanh, mùi, vị, và sự tiếp xúc), Phiền nhiễu, các uẩn (aggregates / khandha / năm nhóm yếu tố cấu thành nên một con người: sắc, thọ, tưởng, hành, thức), và xiềng xích cao và thấp.
1.. …
2. − Này các Tỷ-kheo, có năm thượng phần kiết sử này. Thế nào là năm? Sắc tham, vô sắc tham, mạn, trạo cử, vô minh. Những pháp này, này các Tỷ-kheo, là năm thượng phần kiết sử. Này các Tỷ-kheo, để thắng tri, liễu tri, đoạn diệt, đoạn tận năm thượng phần kiết sử này, bốn Thiền cần phải tu tập. Thế nào là bốn?
3-6. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ly dục, ly pháp bất thiện, chứng đạt và an trú Thiền thứ nhất, một trạng thái hỷ lạc do ly dục sanh, có tầm, có tứ… Thiền thứ hai… Thiền thứ ba… Thiền thứ tư.
7. Ðể thắng tri, liễu tri, đoạn diệt, đoạn tận năm thượng phần kiết sử này, này các Tỷ-kheo, bốn Thiền cần phải tu tập.
-ooOoo-